صفر تا صد طراحی و اسکیس در صحنۀ تئاتر

معرفی کتاب "طراحی و اسکیس در صحنه‌ی تئاتر"

524
زمان مطالعه: ۴ دقیقه

علاقه‌مندان به دنیای نمایش و تئاتر کم نیستند. بگذارید قبل از هرچیز بگوییم که اگر از علاقه‌مندان به تئاتر هستید، فهرستی از بهترین و محبوب‌ترین نمایشنامه‌های جهان برای شما آماده کرده‌ایم. چه از دانشجویان و چه از اساتید و چه فقط از طرفداران دنیای نمایش باشید، حتما برایتان پیش آمده که از فرط هیجان روی لبۀ صندلی نشسته باشید و نفس‌تان با تک‌‌جمله یا اکتی از بازیگر بند آمده و به شماره بیفتد. البته که فضاسازی‌ای که از جانب نویسنده در قالب نمایشنامه و فضاسازی که از جانب طراح صحنه در قالب فضاسازی رخ می‌دهند، هم‌پای سایر المان ها، حس‌های درونی ما را ایجاد می‌کنند.

برای خیلی از ما شناختن و دیدن منشأ ایده‌ای که ما را به آن وضع انداخته، راضی‌کننده است و چه بسا برای همین حس کنجکاوی ماست که ویدیو های پشت‌صحنه، مصاحبه‌ها، دفتریادداشت‌ها و اسکیس‌های روزانه کارگردانان و طراحان (که در آن پیش طرح ها و ایده‌های اولیه را می‌توانیم ببینیم) به درجۀ بالایی از محبوبیت عام رسیده‌اند.

اما پیش‌طرح چیست؟

پیش‌طرح یا اسکیس (که در زبان انگلیسی به آن sketch، فرانسوی esquisser و یونانی schedios گفته می‌شود) به معنی طراحی سریع و دست‌آزاد، طرح ابتدایی و اولیه است. در طرح اولیه که معمولا فقط به یک رنگ کشیده می‌شود، کلیات موضوع یا ایده به طور غیردقیق نشان داده شده و از رسم جزییات صرف نظر می‌شود. البته که این کتاب بیان مطالب خود را از مقدمه شروع کرده و در همان مقدمه به جز تعاریف بالا ، تعریف های تخصصی تر و هنرمندانه تری از خود واژه اسکیس، آن هم در مقام طراح صحنه ارائه می‌دهد.

فهرست کتاب طراحی و اسکیس در صحنه‌ی تئاتر

فهرست کتاب طراحی و اسکیس در صحنه تیاتر

همانطور که از عکس فهرست دیده می‌شود، کتاب دارای بخش های زیر است:

  • هفت فصل اصلی کتاب

هر کدام این فصل ها با گزین‌گویه ای مرتبط از بزرگان فرهنگ و ادب شروع شده. فصل ها دارای زیربخش هایی هستند که در هر کدام از آن‌ها مفاهیم تئاتری با زبانی روان و ساده بیان شده. از آنجا که علم طراحی صحنه نیاز به دیدن شاهده بسیار دارد، در هر فصل همگام با توضیحات و مفاهیم ارائه شده، تصاویری نیز ارائه شدند. بعد از توصیف مفاهیم لازم، نویسندگان کتاب در هر فصل تمرین هایی ارائه داده‌اند که به شما به عنوان طراح، درک و دید قوی تری از طراحی های صحنه، و نحوه اجرا کردن آن ها روی کاغذ به عنوان اسکیس یا طرح اصلی می‌دهد.

  • پیوست‌ها

در این بخش که در انتهای کتاب آمده‌ است، برای هر فصل به صورت مجزا تصاویری تهیه شده است. این تصاویر علاوه بر اینکه می‌توانند نسبت به مطالب هر فصل دید گسترده‌تری به ما بدهند، یادگیری را تسهیل می‌کنند.

یکی از صفحات داخلی کتاب طراحی و اسکیس در صحنۀ تئاتر
یکی از صفحات داخلی کتاب طراحی و اسکیس در صحنۀ تئاتر
  • اسکیس‌های طراحان بزرگ

در این بخش، اسکیس های طراحان بزرگ، در کنار نام نمایشنامه‌ها و نام کارگردانان آن‌ها به مخاطب ارائه شده است. نکته‌ای که در این بخش بسیار قابل توجه است این است که این اسکیس‌ها در سبک‌ها و شیوه‌های گوناکون طراحی صحنه ارائه شده‌اند، که خود این مسئله باعث تقویت دید هنری شما می‌شود.

ذو صفحه از صفحات داخلی کتاب طراحی و اسکیس در صحنه ی تیاتر

این کتاب مناسب چه کسانی است؟

  • اگر از دانشجویان رشته تئاتر، مخصوصا طراحی صحنه هستید، این کتاب را بخوانید.
  • اگر از کارآموزان دنیای تئاتر هستید، این کتاب می‌تواند دانش شما را تکمیل کند.
  • اگر از اساتید رشته‌های تئاتری هستید، می‌توانید از این کتاب به عنوان منبعی برای درسنامه و مجموعه‌ای از تمرین‌ها به زبان فارسی برای فرایند تدریس خود استفاده کنید.
  • اگر فقط نیاز به تقویت مهارت طراحی خود، به ویژه طراحی های مربوط به ترسیم فضا هستید، تمرین های موجود در این کتاب برای شما ایده‌آل اند.
  •  از آنجا که این کتاب چیدمان صحنه‌های بسیاری از نمایش‌ها (در کنار اسکیس‌های آن‌ها) را با نام نمایشنامه‌نویس، کارگردان و سال اجرای اثر ذکر کرده، اگر فقط از عاشقان دنیای تئاتر و نمایش هم باشید، این کتاب، مخصوص خود شماست.

چه ویژگی‌هایی باعث شده که این کتاب در نوع خود بسیار پر اهمیت باشد؟

  • نویسندگان این کتاب، از متخصصان حوزۀ نمایش و تئاتر هستند و آن هم در گرایش “صحنه”. این کتاب بر اساس تجربه این دو هنرمند به عنوان طراح صحنه و مدرس نوشته شده است (در ادامه متن به معرفی این دوهنرمند پرداخته‌ایم).
  • بین کتاب‌های رشتۀ نمایش و تئاتر، کتابی که بتوان از آن هم به‌عنوان منبع یاد کرد و هم مجموعه‌ای از تمارین باشد، آن هم به زبان فارسی، کم تر یافت می‌شود و حدودا این کتاب اولین نمونۀ آن است.
  • روندی که کتاب برای توضیح مطالبش پیش گرفته از نظر آموزشی بسیار منطقی‌ست. شما فصل به فصل، مفاهیمی را یاد می‌گیرید، آن ها را تمرین می‌کنید و در فصل‌های بعدی استفاده از آن مفاهیم را ادامه می‌دهید.
  • برای نگارش این کتاب، از منابع معتبر زیادی استفاده شده. لیست این منابع را در کتابنامه می‌بینیم.
  • کتاب در کنار روند منطقی اش، برای هر تمرین و هر مفهوم، تصاویری آماده کرده است. این مجموعه تصاویر به درک مفاهیم این کتاب که اکثرا بصری هستند کمک می‌کنند.

کتاب طراحی و اسکیس در صحنه تئاتر یکی از کتاب‌های مجموعۀ هشت جلدی “طراحی صحنه و لباس” به سردبیری خانم منیره ملکی است. نویسندگان این کتاب آقایان مصطفا مرادیان و سینا ییلاق‌بیگی، برای نگارش این کتاب بیش از دو سال جستجو و پژوهش انجام دادند. نشر قطره تاکنون ۳ جلد از این مجموعه را منتشر کرده است.

جلد کتاب طراحی و اسکیس در صحنه تئاتر

مصطفا مرادیان

مصطفا مرادیان متولد ۱۳۶۵ در شیراز است. او فارغ التحصیل رشتۀ طراحی صحنه (کارشناسی) و معماری (کارشناسی ارشد) از دانشگاه تهران است. علاوه بر طراحی صحنه‌اش برای نمایش های مختلف، او مشغول به تدریس در پردیس هنرهای زیبای دانشگاه تهران و دانشگاه سورۀ تهران، سرپرستی گروه هنری ایگو و تحقیق و پژوهش در رشته خودش است.

سینا ییلاق‌بیگی طراح صحنه، مدرس پردیس هنرهای زیبا دانشگاه تهران، دانشکدۀ سینما و دانشگاه سورۀ تهران است. او متولد ۱۳۵۷ در رشت  و فارغ التحصیل رشتۀ طراحی صحنه (کارشناسی) از دانشگاه تهران و رشتۀ ادبیات نمایشی (کارشناسی ارشد) از دانشگاه هنر تهران است. علاوه بر تدریس و طراحی صحنه (که تاکنون برای بیش از ۷۰ نمایشنامه انجام داده است)، او مشغول تحقیق و پژوهش در رشته خودش است

تصویری از سینا ییلاق بیگی
شاید برایتان جالب باشد

نظر شما چیست؟

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.